Што точно се случува?

• Amazon објави дека ќе отпушти околу 14.000 вработени како дел од редизајн на организацијата.

• Според неофицијални извори, бројот може да достигне и 30.000 отпуштања.

• Компанијата веќе претходно скрати околу 27.000 работни места на корпоративно ниво.

• Причината: засилената употреба на вештачка интелигенција (ВИ) и автоматизација, што ќе овозможи намалување на зависноста од луѓе работници.

Експертите истакнуваат дека ваквите чекори кај Amazon се резултат на длабока трансформација во начинот на работа — од традиционална структура кон „технолошки стимулирана“ структура. Следниве елементи се клучни:

1. Автоматизација и роботи – Според извештајите, Amazon има стратегија да автоматизира до 75 % од своите операции до 2033 година.

2. ВИ системи за канцелариски и оперативни задачи – Како што објави фирмата, растечката примена на генеративна ВИ и агенти значи дека потребата од традиционални канцелариски функции ќе се намали.

3. Прераспределба на ресурси – Наместо голем број вработени, компанијата сака да вложи во технологии кои ќе ја зголемат продуктивноста со помал број луѓе.

4. Ефект на повеќе нивоа – Ова не е само „одредени луѓе ќе бидат заменети“, туку создава прашање дали самата природа на работните места ќе се промени. Академски студии покажуваат дека автоматизацијата негативно влијае на ниско-квалификувани позиции, додека ВИ која „дополнува“ човечка работа носи нови можности за високо-квалификуваните.

Младите треба да знаат дека „едноставните работи“ ќе бидат лесно заменети?

• За младите, ова е јасен сигнал: работните места кои се базираат на рутински, повторувачки задачи се најранлива категорија. Потенцијалот за развој е во стекнување компетенции каде што човекот допрва ќе донесе вредност – креативност, стратегија, управување со ВИ.

• За македонскиот пазар на труд: Иако Amazon е американска компанија, трендот е глобален — компаниите низ светот се движат кон автоматизација и ВИ. Тоа значи дека и овде мораме да размислуваме како ќе ги подготвиме кадрите за иднината.

• Универзитетите и образовните инстутиции треба да почнат да се занимаваат со теми: Не само „колку“ работни места ќе се изгубат, туку и „каков“ вид на работа ќе се создаде. Образовните програми треба да интегрираат разбирање за ВИ, дигитални вештини, адаптибилност.

Овој феномен не се сведува само на бројот на отпуштања. Како што вели еден експерт, не станува збор само за замена на човек со робот, туку за трансформација на “работата што треба да биде направена”.

Тоа значи:

• Доколку работиш во област каде задачите се стандартизирани и може да се автоматизираат, твојата работна позиција е во ризик.

• Доколку твојата работа вклучува комплексни одлуки, меѓучовечки односи, креативност – тогаш имаш предност.

• Образувањето, преквалификацијата, стекнувањето нови вештини ќе бидат клучни.